ДӘСТҮРЛЕР туралы

Құндылықтарды сақтай отырып, болашақты бірге қалыптастырамыз

Қостанай облысы білім және ғылым ұйымдары қызметкерлерінің жергілікті кәсіптік одағының 2026 жылдың бірінші жартыжылдығындағы қызметі туралы жария есебі

Жергілікті кәсіподақ алқасының шешімімен 2026 жыл Дәстүрлі құндылықтар жылы болып жарияланды.

Бұл таңдау кездейсоқ емес. Бүгінде әлем цифрлық технологиялар мен жасанды интеллекттің ықпалымен қарқынды өзгеруде. Алайда адамдарды біріктіріп, қоғамның алға жылжуына ықпал ететін құндылықтар өзгеріссіз қалады. Олар – еңбек адамына құрмет, денсаулыққа қамқорлық, өзара көмек пен әділдік, берік отбасы, ұрпақтар сабақтастығы және ортақ іске жауапкершілік.

Дәл осы құндылықтар Жергілікті кәсіподақ қызметінің негізін құрайды. Олар әлеуметтік кепілдіктерді кеңейтуде, қызметкерлердің құқықтарын қорғауда, сауықтыру және қолдау бағдарламаларында, отбасылық жобаларда, кәсіби дәстүрлерді сақтауда және заманауи технологияларды енгізуде нақты көрініс табады.

Осы қағидаттарға адалдық кәсіподақ қозғалысының үздік дәстүрлерін сақтап қана қоймай, білім беру қызметкерлерінің мүддесі үшін жаңа нәтижелерге қол жеткізуге мүмкіндік береді.

Жаңа мүмкіндіктер

Іспен дәлелденген еңбек адамына құрмет

Бірінші жартыжылдықтағы маңызды оқиғалардың бірі Қостанай облысы әкімдігі білім басқармасы мен Жергілікті кәсіподақ арасындағы әлеуметтік әріптестік туралы келісімнің қосымша келісіміне қол қою болды. Келіссөздер нәтижесінде білім беру қызметкерлері үшін бірқатар әлеуметтік кепілдіктер кеңейтілді.

Ең маңызды өзгерістердің бірі – кәсіподақ мүшелері болып табылатын қызметкерлердің басым бөлігі үшін ақы төленетін еңбек демалысының ұзақтығын арттыру болды. Мәселен, негізгі және қосымша демалыстарды қоса есептегенде қызметтік үй-жайларды тазалаушының, балабақша аспазының, тәрбиеші көмекшісінің демалысы енді 42 күнтізбелік күнді, бухгалтердің демалысы – 39 күнді, ал қосалқы жұмысшының, хатшының және кітапханашының демалысы 36 күнтізбелік күнді құрайтын болды.

Қосымша келісімде кәсіподақ белсенділері мен бір білім беру ұйымында ұзақ жылдар еңбек еткен қызметкерлерді қолдаудың жаңа шаралары қарастырылған. Сондай-ақ жоғары кәсіби жетістіктерге ие педагогтер үшін кепілдіктер кеңейтілді. Бұл саладағы кадрлық әлеуетті сақтауда маңызды рөл атқарады.

Қабылданған өзгерістер білім беру қызметкерлерінің әлеуметтік кепілдіктерін едәуір кеңейтіп, Жергілікті кәсіподаққа мүшелік нақты қосымша мүмкіндіктер мен артықшылықтар беретіндігін тағы бір мәрте дәлелдеді.

Жаңа нормаларды түсіндіру мақсатында Жергілікті кәсіподақ аппараты бастауыш кәсіподақ ұйымдарының төрағалары және білім беру ұйымдарының басшыларымен семинар-кеңестер өткізді. Келісімнің толық мәтінімен Жергілікті кәсіподақтың  www.lprofedu.kz.ресми сайтында танысуға болады.

Тыңдау құқық

Әділдік пен қорғау

Қызметкерлердің еңбек құқықтарын қорғау – Жергілікті кәсіподақ қызметінің негізгі бағыттарының бірі.

Кәсіподақ мүшелері әлеуметтік желілер арқылы, телефонмен немесе Жергілікті кәсіподақ төрағасы мен заң клиникасының жетекшісінің жеке қабылдауында әрдайым білікті құқықтық көмек ала алатынын біледі. Ең көп қойылатын сұрақтар еңбекке ақы төлеу, жұмыс уақыты, оқу жүктемесі және еңбек демалысын беру мәселелеріне қатысты. Орташа есеппен күніне шамамен 10 өтініш түседі. Кеңес алуға тек білім беру қызметкерлері ғана емес, ұйым басшылары да жүгінеді. Бұл кәсіподақ қызметіне деген жоғары сенімді көрсетеді.

Қызметкерлердің бұзылған еңбек құқықтарын қалпына келтіруде Жергілікті кәсіподақ практикалық көмек те көрсетеді. Мәселен, 2026 жылдың бірінші жартыжылдығында кәсіподақтың араласуынан кейін облыстағы білім беру ұйымдарының біріндегі мектепалды даярлық сыныбы тәрбиешісін қысқарту туралы хабарлама кері қайтарылып, қызметкер бұрынғы лауазымында еңбек қызметін жалғастырды. Бұл – кәсіподақ мүшелерінің мүдделерін тиімді қорғаудың көптеген мысалдарының бірі ғана.

Құқықтық ағартуға ерекше көңіл бөлінеді. Жартыжылдық ішінде еңбек заңнамасының өзекті мәселелері, салықтық шегерімдер, кепілдіктер мен өтемақы төлемдері бойынша әдістемелік материалдар, ақпараттық бюллетеньдер және инфографикалар дайындалып, таратылды. Аталған материалдармен Жергілікті кәсіподақтың ресми сайтынан да танысуға болады.

Қызметкерлердің құқықтарын қорғаудың маңызды құралы ретінде өткен жылы енгізілген Әлеуметтік әріптестік туралы келісім мен ұжымдық шарттардың орындалуына қоғамдық бақылау жүргізу тәжірибесі сақталуда. 2026 жылы облыстың сегіз білім беру ұйымында қоғамдық бақылау өткізілді (Арқалық қаласының үш ұйымы, бір облыстық ұйым, Әулиекөл және Қарабалық аудандарынан екі ұйымнан).

Мониторинг нәтижелері келісімдер мен ұжымдық шарттарда көзделген негізгі міндеттемелердің орындалып жатқанын көрсетті. Қорытындысында ұйым басшыларына қоғамдық бақылаудан сәтті өткені туралы дипломдар мен «Қоғамдық бақылау» арнайы мүсінше– сапа белгісі табысталды.

Алдағы уақытта қоғамдық бақылауды біздің бірлестіктің филиалдарына беру жоспарлануда.

2026 жылдың бірінші жартыжылдығында Білім басқармасы жанындағы Келісу комиссиясы деңгейінде еңбек дауларының болмауы жүргізіліп жатқан алдын алу және құқық қорғау жұмыстарының тиімділігін көрсетеді.

 

Қамқорлық кеңістігі

Денсаулық құндылығы

Еңбек адамына қамқорлық оның денсаулығына, отбасының әл-ауқатына және сапалы демалысына қамқорлық жасаудан басталады.

Сондықтан Жергілікті кәсіподақ кәсіподақ мүшелері мен олардың отбасылары үшін қолжетімді болуын қамтамасыз ете отырып, санаторийлік-курорттық сауықтыру жүйесін дәйекті түрде дамытып келеді. Осы мақсатта еліміздің санаторийлік-курорттық ұйымдарының әлеуеті зерттеліп, республикалық және өңірлік деңгейдегі сұранысқа ие шипажайлармен келісімдер жасалды. Олардың қатарында «Сосновый бор», «Жайлау», М. Қарабаев атындағы Қостанай облыстық оңалту орталығы, «RICH HOUSE», «Алтынай» және басқа да сауықтыру мекемелері бар.2026 жылдың басынан бері 450-ден астам Жергілікті кәсіподақ мүшесі шипажайларда денсаулықтарын жақсартты.Жолдамаларды алдын ала брондау арқасында кәсіподақ мүшелері үшін олардың құнын едәуір төмендетуге мүмкіндік туды. Кейбір бағыттар бойынша үнемдеу көлемі 70 мың теңгеге дейін жетеді.

Балалардың демалысы да назардан тыс қалған жоқ. Биыл жазда кәсіподақ мүшелерінің шамамен 300 баласы қала сыртындағы сауықтыру лагерьлерінде демалуда. Дәстүр бойынша жолдамалардың бір бөлігін төлеу шығындарын кәсіподақ өз мойнына алды.

Кәсіподақтық туризм де белсенді дамып келеді. Жыл басынан бері түрлі туристік бағдарламалармен шамамен 200 кәсіподақ мүшесі қамтылды. Сапарлар Түркістанға, Алматыға, Ыстықкөлге, Бурабайға, сондай-ақ Өзбекстан мен Грузия қалаларына ұйымдастырылды.Сонымен қатар Меңдіқара және Сарыкөл аудандарындағы ішкі туризм бағыттары да сұранысқа ие болып отыр. Олар туған өлкенің тарихы мен көрікті жерлерін танып-білуге мүмкіндік береді.

 

Өзара көмек күші

Қажетті уақытта қолдау

Өзара көмек – кәсіподақ қозғалысының басты құндылықтарының бірі. Сондықтан Жергілікті кәсіподақ қиын өмірлік жағдайға тап болған кәсіподақ мүшелерін қолдау механизмін жүйелі түрде дамытып келеді.

Осындай қолдаудың ең сұранысқа ие құралдарының бірі – 2021 жылдан бері «Қазақстан Республикасының кәсіптік одақтар туралы» Заңының 16-бабына сәйкес жұмыс істеп келе жатқан «Мейірім» көмек қоры.Жұмыс істеген жылдар ішінде Қор Жергілікті кәсіподақтың әлеуметтік саясатының маңызды бөлігіне айналып, көмекке ерекше мұқтаж адамдарға жедел қолдау көрсетуге мүмкіндік беріп келеді.

Қор мүмкіндіктерінің арқасында 2026 жылдың бірінші жартыжылдығында ерекше мұқтаждық көрген 78 кәсіподақ мүшесіне жалпы сомасы 5,3 мил. теңге көлемінде материалдық көмек көрсетілді.

Қор құрылған сәттен бастап шамамен 850 кәсіподақ мүшесі қолдау алды, ал төленген қаражаттың жалпы көлемі 60 миллион теңгеден асты.Бұл сандардың әрқайсысының артында адам тағдыры, отбасы және кәсіподақтың дер кезінде көрсеткен көмегі ерекше маңызды болған өмірлік жағдайлар тұр.

Бұл көмектің адамдар үшін қаншалықты маңызды екенін көмек алушылардың өз пікірлерінен көруге болады. Олармен Жергілікті кәсіподақтың Instagram желісіндегі ресми парақшасында – @profcoyuz_obrazovanie танысуға болады.

 

Бізді біріктіретін ортақ құндылықтар

Бір мақсатқа жұмылған команда

Кәсіподақтың күші – ең алдымен ортақ құндылықтармен, үздік дәстүрлерді сақтап, дамытуға деген ұмтылыспен біріккен адамдарда. Бұл дәстүрлерді көптеген буын кәсіподақ белсенділері қалыптастырған.

Бірінші жартыжылдықтағы ең жарқын оқиғалардың қатарында облыстың әр өңірінен келген белсенділердің басын қосқан «Спорт, оқу және бос уақыт – Кәсіподақ – біздің жақсы досымыз!» атты көшпелі кәсіподақтық іс-шарасы, IV облыстық «Құмарлық! Денсаулық! Демалыс!» отбасылық спартакиадасы және 500-ге жуық кәсіподақ мүшесін біріктірген Каменное көлінің жанындағы облыстық туристік слеті бар.

Жақсы дәстүрге айналған бұл жобалар Жергілікті кәсіподақтың жай ғана қоғамдық бірлестік емес, нағыз пікірлес жандар командасы екенін тағы бір мәрте дәлелдейді.

 

Жаңа құралдар – бұрынғы құндылықтар

Ашықтық, даму және сенім

Ақпараттық ашықтық Жергілікті кәсіподақ қызметінің басым бағыттарының бірі болып қала береді.Бүгінде біз кәсіподақ мүшелеріне жақын болу және олардың өтініштеріне жедел жауап беру үшін ресми сайтты, әлеуметтік желілерді, бұқаралық ақпарат құралдарын, ақпараттық бюллетеньдерді және басқа да цифрлық ресурстарды белсенді пайдаланамыз.

Уақыт талабына сай Жергілікті кәсіподақ жаңа технологияларды меңгеруде. Бірінші жартыжылдықта филиалдар мен мүшелік ұйымдардың 30-дан астам төрағасы жасанды интеллектті қолдану, цифрлық құралдар, заманауи коммуникация және басқару әдістері бойынша оқудан өтті.Алынған білім бүгінде кәсіподақ ұйымдарының жұмысында тәжірибелік тұрғыдан қолданылып келеді.

Жергілікті кәсіподақ қызметінің маңызды бағыттарының бірі – ақпараттық ашықтық.«Ашық кәсіподақ» жобасы аясында «Учительская плюс» газетінің беттерінде филиалдардың жария есептері тұрақты түрде жарияланып келеді. Бұл кәсіподақ қызметінің ашықтығы мен жариялылығын қамтамасыз етуге мүмкіндік береді.

Дәстүрлі құндылықтар жылында «Еңбек жолы» жобасы жаңа мазмұнға ие болды. Оның негізгі тақырыбы – ұрпақтар сабақтастығы.Тек бірінші жартыжылдықтың өзінде жоба аясында 65 материал жарық көрді. Бұл көрсеткіш 2022 жылы жоба іске қосылған алғашқы жылдағы жарияланымдар санынан екі есе көп.

Ақпараттық қамту көрсеткіштері де рекордтық деңгейге жетті. Жергілікті кәсіподақтың Instagram желісіндегі аудиториясы 21 мыңнан астам жазылушыны құрады, ал соңғы бір айдың өзінде жарияланған материалдардың жалпы қаралымы 2,2 миллионға жетті.

Тағы бір маңызды үрдіс жалғасуда – бастауыш кәсіподақ ұйымдарының Жергілікті кәсіподақ қатарына қайта оралуы. Олар бұл шешімді ерікті түрде және саналы түрде қабылдауда.

Осы жетістіктердің барлығының негізінде ең басты құндылық – адамдардың сенімі жатыр.

Дәл осы сенім біздің жұмысымыздың берік іргетасы болып қала береді және дәстүрлі құндылықтардың тек сөз жүзінде ғана емес, нақты істерде, жобаларда және нәтижелерде көрініс табатынын дәлелдейді.Құндылықтарды сақтай отырып, біз болашақтың берік негізін қалаймыз.

 

Василий Цымбалюк,

«Қостанай облысы білім және ғылым

ұйымдары қызметкерлерінің

жергілікті кәсіптік одағы» ҚБ  төрағасы,

педагогика ғылымдарының кандидаты